Lavanta Çiçeği Nasıl Yetiştirilir? (Lavanta Bakım Rehberi)
Mis kokulu bir Akdeniz kızı olan lavanta, kokusuyla herkesi büyüleyen bir çiçektir. Güzelliği dillere destan, kokusu bir efsane ve de her tanesi ayrı bir şifadır! Peki, tüm bu övgüleri hak eden lavanta çiçeği nasıl yetiştirilir, nerede yetişir, faydaları nelerdir? Lavantaya dair merak ettiğiniz ne varsa bu yazımızda sizler için anlatacağız!
Lavanta çiçeği; ballıbabagillerden, mavi veya mor renkli çiçekleri ile koku sanayinde sıkça kullanılan bir bitkidir. Peki, “Nedir bu ballıbabagiller?” derseniz, çoğu güzel kokulu ve bir ya da çok yıllık çiçekli bitkilerin ait olduğu bir familyadır. Bu familyada yer alan çiçekler arasında en çok bilinen ise kuşkusuz lavantadır. Lavantanın genel olarak 39 türde sınıflandırılmış olduğunu biliyoruz. Ancak biz işin bu boyutundan ziyade lavanta bakımı ve yetiştirilmesi ile ilgileniyoruz. Şimdi gelin mis kokulu lavantalar hakkında merak edilen her şeye daha yakından bakalım.
Lavanta Hakkında Merak Edilen Her Şey
Lavanta, çok yıllık, çalı şeklinde yetişen ve mavi ya da mor çiçekler açan bir bitkidir. Akdeniz iklimine özgü olan lavanta, genellikle deniz iklimine yakın yerlerde daha verimli bir şekilde yetişir. Lavanta çiçeği bakımı oldukça basittir, ancak doğru ortamda yetiştirilmesi, ona özen gösterdiğinizi hissettirmek için önemlidir.
- Lavanta, 20 ila 60 cm arasında uzar ve çalı görünümünde çok yıllık bir bitkidir.
- Lavanta çiçeği, genellikle haziran ve temmuz aylarında çiçek açar.
- Çiçekleri, maviden mora uzanan bir renk paletine sahip olup, boru şeklinde büyür.
- Lavanta, kuru, hafif, kireç bakımından zengin toprakları tercih eder.
- Lavanta, hem kuraklık hem de soğuğa oldukça dayanıklıdır.
- Lavanta, suya karşı oldukça hassas değildir, ancak düzenli sulama, çiçek verimini artırabilir.
- 2-3 senede bir gübreleme yapmak lavanta bitkisini destekler, fakat bu zorunlu değildir.
- Güneşi sever ve bu yüzden pencere kenarları gibi güneş alan bölgelerde yetiştirildiğinde mutlu olur.
Lavanta Çiçeği Nasıl Yetiştirilir?
Lavanta, bakımı kolay bir bitki olmasına rağmen, doğru ortamda yetişmesi çok önemlidir. Lavanta çiçeği ekimi için öncelikle iklim koşullarına ve toprak yapısına dikkat edilmelidir. Lavanta ekimi için dikkat edilmesi gereken birkaç önemli nokta vardır.
Toprak Seçimi: Lavanta, her toprakta yetişebilen bir bitkidir. Çok seçici değildir. Ancak kuru, hafif, kireç bakımından zengin toprakları sever.
Sulama: Lavanta suya karşı oldukça hassas değildir, fakat lavanta çiçeği bakımı için düzenli sulama, çiçek verimini artırabilir. Yetiştirilen toprak aşırı kumlu değilse, suya neredeyse hiç ihtiyacı olmaz.
Gübreleme: 2-3 senede bir gübreleme yapmanız yeterli olacaktır, ancak lavanta bakımı açısından bu zorunlu değildir.
Işık ve Konum: Lavanta, doğrudan güneş ışığına ihtiyaç duyar. Evde bakılıyorsa, pencere kenarlarında lavanta fidesi mutlu olacaktır.
Saksı Yetiştirme: Lavanta çiçeği genellikle bahçede yetiştirilir. Saksıda yetiştirilmesi gerekiyorsa, büyük saksılar tercih edilmelidir. Lavanta fidesi bakımı için yılda bir kez saksı değişimi yapılması gerekmektedir.
Drenaj: Saksı değişimi sırasında alt kısımlara çakıl taşları yerleştirilerek, köklerin hava alması sağlanabilir. Bu sayede lavanta fidesi ekimi daha sağlıklı bir ortamda gerçekleşir.
Lavanta Çiçeği Çoğaltma
Lavanta çoğaltılabilir bir bitkidir ve bu işlem çeşitli yöntemlerle yapılabilir. Çelikle üretim, tohumla çoğaltma ve fide yetiştirme gibi yöntemlerle lavanta çiçeği çoğaltılabilir. Ancak doğru yöntemle çoğaltma yapmak, lavantanın sağlıklı bir şekilde büyümesini sağlar.
En yaygın üretme tekniklerinden biri de elbette çelikle üretimdir. Biraz daha detaylı anlatmak gerekirse;
- Lavanta tohumu ekimi için öncesinde ekilecek arazinin iyice havalandırılması gerekir. Peki lavanta tohumu ne zaman ekilir? Sonbahar aylarında ekim yapmanız doğru olacaktır.
- Tohumlar, talaş veya kumla karıştırılmalı ve 30-40 gün boyunca buzdolabında bekletilmelidir. Bu bekleme sürecinin ardından, tohumlar 3 mm derinlikte ekilir ve aydınlık bir ortamda çimlendirilir. Lavanta tohumu ekimi 21 gün içinde tamamlanır.
- Lavanta fidesi dikimi için, minimum 30 x 40 cm’lik boşluk bırakılmalıdır.
- Tohumlar ekildikten sonra, ilk yıl çimlenme görülmez. İkinci yılın sonunda, lavanta tohumu çiçeklenmeye başlar.
- Lavanta fidesi bakımı sırasında, sağlıklı kökler gelişene kadar dikkatli olunmalıdır.
Kurutma Yöntemleri
Lavanta çiçeği kurutulurken, güneş ışığından korumanız gerekir çünkü güneş ışığı lavantanın aromasını bozar ve renklerinin solmasına neden olur. Lavanta çiçeği kurutulması için en iyi yöntem, gölgede kurutulmasıdır.
Çiçeği tüketmek istiyorsanız, önce kurutmanız gerekir. Sıcağı seven bir bitkidir ancak kurutulma işleminde güneş görmek istemez. Güneşte kuruyan lavantaların aromaları zarar görecek ve renkleri solacaktır. Lavanta çiçeğini sağlarından ayırarak kurutmak gerekir. Gölgeye serilerek kurutulması en iyi yöntemdir.
Eğer lavanta çiçeği doğal yollarla kurutulmayacak ise normalden daha dikkatli davranılmalıdır. Sıcaklığın ortalama 30 derece olmasına önem verilmelidir.
Çiçek gölgede kurutulmalıdır ve lavantadan uçucu yağ üretmek için su ya da buhar distilasyonu yöntemi uygulanması gerekir.
Lavanta Çiçeği Faydaları Nelerdir?
Lavanta çiçeği, çok sayıda sağlık faydası sunar. Lavanta yağı ve lavanta çiçeği kurusu farklı tedavi alanlarında kullanılır.
- Ağrı kesici özelliği bulunmaktadır.
- Kokusu sinir sistemine etki eder. Sakinleştirici etkisi bilinen lavanta uykusuzluğu da giderir.
- Romatizmal rahatsızlıklardan ötürü gelen ağrıları tedavi eder.
- Antiseptik özelliğe sahiptir ve yağı cilde faydalıdır. İçerisinde bulunan besinler sayesinde kızarıklık ve yara izlerinin geçmesini sağlar. Ayrıca akne tedavisinde kullanılmaktadır.
- Egzama kaşıntılarına iyi gelir.
- Lavanta, saçların uzamasına yardımcı olur ve dökülmesini engeller.
- Bağırsak ve hazımsızlık gibi sorunlarla savaşır. Bunun için çayının tüketilmesi tavsiye edilmektedir.
- Yaralara uygulanarak hücre yenilenmesini hızlandırır.
- Yağı yanık tedavisinde kullanılmaktadır. Ek olarak kas ağrılarını giderdiği bilinmektedir.
- Mide bulantısına iyi gelir.
- Yağından uyku spreyi hazırlayabilirsiniz. Bunun için yarım su bardağı ılık suya bir çay kaşığı lavanta yağı damlatarak bir sprey elde edebilirsiniz.
Kullanım Alanları
Lavanta sadece kokusu ve görselliğiyle değil, sağlık üzerindeki faydalarıyla da oldukça değerli bir bitkidir. Lavanta yağı, kozmetik ve tıbbi alanda yaygın olarak kullanılmaktadır.
- Lavanta yağı, parfüm ve sabun yapımında kullanılır.
- Lavanta cildin onarılmasına yardımcı olur, akne tedavisinde ve yara izlerini iyileştirmede kullanılır.
- Lavanta, saç dökülmesini engelleyici özelliklere sahiptir. Bu amaçla da kullanılır.
- Lavanta, sindirim sorunlarına iyi gelir ve mide bulantısını sorunlarında kullanılır.
- Lavanta çiçeği kurusu, çay olarak da rahatça tüketilebilir.
- Lavanta çiçeği, düğünlerde ve törenlerde gelin buketi olarak da tercih edilir.
Gelin buketi olarak veya gelin arabası süslemelerinde de kullanılan bu çiçek, son dönemlerde düğün ve törenlerin gözdesi olmayı başarıyor. Bunları birkaç örnek ile gösterelim;
Lavanta çeşitlerini ve lavanta ile hazırlanmış tüm çiçek aranjmanlarını Çiçeksepeti’nde bulabilir ve sevdiklerinize mis kokulu bir sürpriz yapabilirsiniz!
Okumayı seveceğiniz diğer bazı yazılarımız:
